Беларусь, Беларусь... гэтых слоў
Пойме музыку, хто ўсёй душой
І магутны, тужлівы іх зоў
Зловіць думкай сваёй жывой...
Уладзімер Жылка
Родныя вобразы
уваход      рэгiстрацыя
 
  ГАЛОЎНАЯ     АРХАІЧНАСЬЦЬ     ЖЫВАПІС     ДПМ     ВЕРШЫ     ЛІТАРАТУРА     БІЯГРАФІІ     ФОРУМ     СПАСЫЛКІ  
пошук

  
 фота(3)
 карціны(35)
 прагляд
Водгукі(0)
Фердынанд Рушчыц
 
Годы жыцця: 1870-1936
Месца нараджэння: маёнтак Багданава Ашмянскага павета Віленскай губэрні (цяпер Валожынскі раён Менскай вобласьці)
Біаграфія: 

Фердынанд Рушчыц нарадзіўся 10 сьнежня 1870 г. у маёнтку Багданава Ашмянскага павета Віленскай губэрні (цяпер Валожынскі раён Менскай вобласці) ў сям'і шляхціца Эдуарла Рушчыца.

  

Дзяцінства і юнацтва мастака прайшлі ў Менску, дзе бацька працаваў чыноўнікам на Лібава-Роменскай чыгунцы. Тут Фердынанд пасьпяхова скончыў гімназію і атрымаў першыя навыкі ў выяўленчым мастацтве. Настаўнікам ягоным быў К. Ермакоў, выхаванец Пецярбургскай Акадэміі Мастацтваў.


Пасля сканчэння Менскай гімназіі Рушчыц паступіў на юрыдычны факультэт Пецярбургскага універсітэта, аднак кар'ера юрыста, відаць, не вабіла юнака. У 1891 г. ён падаў прашэнне ў Пецярбургскую акадэмію мастацтваў аб залічэнні яго вольнаслухачом на аддзяленне жывапісу. Праз год Рушчыц стаў акадэмістам. Спачатку ён займаўся ў майстэрні І. Шышкіна, а потым у А. Куінджы. Падчас навучання некалькі разоў здзяйсняў мастакоўскія вандроўкі ў Крым і Прыбалтыку, наведаў выспы Руга і Барнгольм.


У Акадэміі Ф. Рушчыц блізка сыходзіцца з А. Рыловым ды іншымі вучнямі, з якімі сябруе на працягу шэрага год. Займаўся Рушчыц вельмі ўдала. Яго каларыстычныя і жывапісныя здольнасці высока цаніў І. Рэпін.


Пасля сканчэння Акадэміі ў 1897 г. Рушчыц разам з Куінджы ды іншымі яго вучнямі адбыў у падарожжа па Германіі і Францыі. Па вяртанні на працяглы час асеў у Багданаве, зрэдку робячы паездкі па Беларусі і Расіі. У гэтыя гады ён стварыў самыя лепшыя свае творы "Зямля" (1898), "У свет" (1901), "Стары млын" (1899), "Эмігранты" (1902) ды іншыя, якія блішчуць вялікім майстэрствам і яснасцю думкі.


Карціны Рушчыца экспанаваліся на выставах у Пецярбургу і Варшаве. Яны прынеслі мастаку славу цудоўнага каларыста і малявальніка. У 1904 г. Ф. Рушчыц быў запрошаны на пасаду прафесара жывапісу ў Варшаўскую школу прыгожых мастацтваў, дзе працаваў да 1906 г. У 1907-1908 гг. ён жыў у Кракаве і займаў пасаду прафесара Акадэміі прыгожых мастацтваў. Перагружаны выкладчыцкай работай, мастак мала працаваў творча. Таму значных палотнаў у гэтыя гады ён не стварыў.


У 1908 г. Рушчыц вярнуўся на радзіму ў Багданава, дзе жыў да Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 г. Ад вялікіх філасофскіх абагульненняў, якімі былі адзначаныя яго работы ранняга перыяду, пераходзіць да пошукаў каляровых і кампазіцыйных эфектаў. Піша інтэр'еры сваёй багданаўскай сядзібы, робіць замалёўкі і эцюды любімых куткоў прыроды.


У гэтыя ж гады Рушчыц выступіў і як тэатральны дэкаратар. Ён часта наведваў Вільню, дзе афармляў спектаклі ў тэатры Младзіеўскай.


У 1919 г. Фердынанд Рушчыц вярнуўся ў Вільню, прымаў удзел у аднаўленні Віленскага універсітэта, дзе кіраваў кафедрай жывапісу, быў прафесарам. У 1921 і 1929 г. ездзіў у Парыж.


Працуючы старшынём камісіі па ахове помнікаў старажытнасці, Рушчыц часта наведваў руіны замкаў у Крэве, Міры, Лідзе ды іншых мясьцінах Беларусі, зьбіраў зьвесткі аб гістарычных падзеях, што адбываліся там, і рабіў замалёўкі, эцюды. Па іх ён стварыў некалькі запамінальных твораў (напрыклад, пэйзаж "Крэва").


На пачатку 1930-х гадоў камісія па ахове помнікаў старажытнасьці была ліквідаваная. У 1932 г. Рушчыц пакінуў універсітэт і канчаткова пераехаў у Багданава.


Памёр Фердынанд Рушчыц 30 кастрычніка 1936 г., пахаваны на мясцовых могілках. Сядзібны дом у Багданаве не захаваўся.


Апрача заняткаў жывапісам і працы тэатральнага дэкаратара, Рушчыц аздабляў кнігі і часопісы, праектаваў плакаты, праграмкі і да т.п. у сувязі з мноствам культурна-мастацкіх пачананняў на Віленшчыне, у якіх браў чынны ўдзел.

Дадаў PL 12.05.2009